این مقاله به ارزیابی دقیق و عمیق پیشینه دیدگاه ملاصدرا پیرامون مسئله تجرد قوه‌خیال در اندیشه افلاطون می پردازد. اهمیت این پژوهش در آن است که با فراتر رفتن از نگاه های صرفاً توصیفی، به دنبال اثبات یک رابطه استدلالی مستقیم و تاریخی است؛ فرضیه اصلی مقاله این است که استفاده نظام مند و آگاهانه ملاصدرا از برهان تجردنفسافلاطون برای اثبات تجرد قوه‌خیال، خود به عنوان قوی ترین شاهد بر وجود یک پیشینه فلسفیِ قابل استناد برای نظریه تجردخیال در سنت افلاطونی عمل می کند. در بخش اول، مروری بر بسترهای فلسفی این مسئله در سنت فلسفی یونانی و اسلامی صورت می گیرد و سپس با تبیین و ارزیابی استفاده صدرا از برهان تجردنفس افلاطون، نشان داده می شود که هرچند در مطالعات پیشین تحلیل هایی بر مفهوم تجردنفس در افلاطون و تجردخیال در صدرا به صورت مجزا صورت گرفته، اما پژوهش های پیشین، به طور خاص، بر اهمیت این انتقال استدلالی به عنوان گواهی بر وجود این پیشینه تمرکز نکرده اند. این مقاله با روشی تحلیلی و تطبییقی، ضمن تبیین این پیوند، به سنجش میزان انطباق استدلال صدرا با بنیان های برهان افلاطونی می پردازد تا استمرار و تکامل این ایده از فلسفه‌یونان تا حکمت‌متعالیه آشکار گردد.