تاریخ فلسفه  اسلامی

تاریخ فلسفه اسلامی

بازتاب عالم مثال در نظریات سینمایی معاصر

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری دانشکده هنر دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز
2 گروه هنر، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه خاتم، تهران، ایران
10.22034/hpi.2026.583036.1207
چکیده
این پژوهش با بازخوانی تحلیلی پیوندهای معاصر میان فلسفه اشراق با نظریه فیلم، می‌کوشد تا از رهگذر عالم مثال به مثابه جهان میانی، نحوه حضور و ظهور حقیقت در تصویر سینمایی را مورد بررسی قرار دهد. سامانه فلسفی سهروردی سامانه‌ای استوار بر نور، تجلی و مراتب وجود است. پرسش اصلی این تحقیق معطوف به چگونگی تماس این نظام فکری با مطالعات سینمایی و نظریه‌های پدیدارشناختی و روانکاوانه در تحلیل‌های سینمایی است. محور نخست مقاله به تبیین نقش هانری کربن در عرضه عالم مثال به سپهر فلسفی غرب می‌پردازد. محور دوم معطوف به امتداد این روند و بازتاب عالم مثال در مطالعات سینمایی است. عالم مثال که مفهومی کلیدی در حکمت مشرقی است در خوانش هانری کُربن تحت عنوان mundus imaginalis به مخاطب غربی ارائه گردید و در سالهای اخیر رد پای آن در مطالعات سینمایی و روان‌تحلیل‌گری پدیدار شده است. مقاله از رهگذر سه متفکر معاصر به این تلاقی می‌پردازد؛ کریستین ژامبه، لورا مارکس و جان کاپجک که هر کدام از خاستگاهی متفاوت به عالم مثال در تحلیل سینمایی روی آورده‌اند. خاستگاه ژامبه فلسفه اسلامی است، خاستگاه مارکس فلسفه فیلم و خاستگاه کاپجک روانکاوی لاکانی.
کلیدواژه‌ها
موضوعات


مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 23 آبان 1405

  • تاریخ دریافت 16 خرداد 1405
  • تاریخ بازنگری 23 آبان 1405
  • تاریخ پذیرش 23 آبان 1405