Explanation and analysis of the relationship between External senses and Judgment in proposition in the Islamic Philosophy with a historical-logical approach

Momeni, Hesamaldin; Abedi Arani, Ahmad

Explanation and analysis of the relationship between External senses and Judgment in proposition in the Islamic Philosophy with a historical-logical approach

Document Type : Original Article

Authors

hesamaldin momeni ¹

ahmad abedi arani ²

¹ director of Religious Science Department of Islamic Culture and Education Research Institute (corresponding author

² Associate Professor at "Philosophy Department" of Qom University

Abstract

scholars of Islamic philosophy must determine their relationship with sense and experience so that they can achieve growth and in many cases production and recognize themselves as a living and dynamic stream in the world of philosophy. One of the topics discussed in the philosophy of knowledge is the relationship between the external senses and the judgment in proposition. This article, by using library resources and using descriptive, analytical and argumentative methods and historical and logical approaches, seeks to answer these questions, which are the views of Islamic philosophers regarding the relationship between the external senses and the judgment in proposition and also the analysis of the chosen theory in this matter. The result is that Islamic philosophers have not paid serious attention to the mentioned issue. One of the ways of knowing this relationship, which is also of interest to us, is analysis through the stages of affirmative and propositional knowledge.

Keywords

Sense

Avicenna

Mulla Sadra

Qutbuddin al-Razi

Islamic philosophy

20.1001.1.29812089.1401.1.4.4.7

منابع و مآخذ
1. ابنسینا؛ التعلیقات؛ تحقیق عبدالرحمن بدوی؛ بیروت: مکتبة الاعلام الاسلامى، 1404ق، الف،
2. ـــــ، الشفاء (الطبیعیات)؛ تحقیق سعید زاید؛ قم: مکتبۀ آیۀالله المرعشی، 1404ق، ب.
3. ـــــ، الشفاء (المنطق)؛ تحقیق سعید زاید و...؛ قم: مکتبۀ آیۀالله المرعشی، 1404ق، ج.
4. بابایی، مهدی؛ «حکم در منطق و فلسفه»، معارف عقلی؛ ش5، 1386.
5. بهمنیار؛ التحصیل؛ تصحیح و تعلیق مرتضی مطهری؛ تهران: انتشارات دانشگاه تهران: 1375.
6. جوادی آملی، عبدالله؛ رحیق مختوم؛ قم: اسراء، 1382.
7. حسینزاده، محمد؛ منابع معرفت؛ قم: مؤسسه امام خمینی، 1394.
8. حلی (علامه حلی)، حسن بن یوسف و نصیرالدین طوسی؛ الجوهر النضید؛ محسن بیدارفر؛ قم: انتشارات بیدار، 1371.
9. رازی (فخر رازی)، فخرالدین؛ شرح عیون الحکمة؛ مقدمه و تحقیق محمد حجازی و احمد علی سقا؛ تهران: موسسة الصادق، 1373.
10. ـــــ؛ المباحث المشرقیة فی علم الالهیات و الطبیعیات؛ قم: بیدار، 1411ق.
11. رازی، قطبالدین؛ تحریر القواعد المنطقیة فی شرح الرسالة الشمسیة؛ محسن بیدارفر؛ قم: انتشارات بیدار، 1384.
12. شیرازی، قطبالدین؛ شرح حکمة الاشراق؛ عبدالله نورانی و مهدی محقق؛ تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، 1383.
13. صدرالمتألهین؛ الحکمة المتعالیة فی الاسفار العقلیة الاربعة؛ بیروت: دار احیاء التراث العربی، 1410ق.
14. ـــــ؛ «تعلیقات بر حکمة الاشراق»، ضمن شرح حکمة الاشراق قطبالدین شیرازی؛ سیدمحمد موسوی؛ تهران: حکمت، 1394
15. ـــــ؛ التنقیح فی المنطق؛ تصحیح و تحقیق غلامرضا یاسیپور؛ تهران: بنیاد حکمت اسلامی صدرا، 1378
16. ـــــ؛ العرشیة؛ تصحیح غلامحسین آهنى؛ تهران: مولى، 1361.
17. ـــــ؛ المبدأ و المعاد؛ قم: دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه، 1380.
18. صلیبا، جمیل؛ فرهنگ فلسفی؛ ترجمه منوچهر صانعی؛ تهران: حکمت، 1366.
19. طباطبایی، محمدحسین؛ «اصول فلسفه و روش رئالیسم»، در: مرتضی مطهری، مجموعه آثار استاد مطهری؛ ج6، تهران: صدرا، 1379.
20. ـــــ؛ تفسیر المیزان؛ ج1، قم: مؤسسه مطبوعاتی اسماعیلیان، 1339.
21. ـــــ، نهایة الحکمة؛ 2جلدی، تحقیق و تعلیق عباسعلی الزارعی السبزواری؛ قم: مؤسسة النشر الاسلامی، 1428ق.
22. طوسی، نصیرالدین؛ اساس الاقتباس؛ تهران: دانشگاه تهران: 1361.
23. ـــــ؛ تلخیص المحصّل؛ بیروت: دار الاضواء، 1405ق.
24. ـــــ؛ شرح الإشارات و التنبیهات؛ قم: نشر البلاغة،
25. کاتبی قزوینی؛ الرسالة الشمسیة فی تحریر القواعد المنطقیة؛ قم: بیدار، 1384.
26. مصباح یزدی، محمدتقی؛ آموزش فلسفه؛ تهران: سازمان تبلیغات اسلامی، 1366.
27. مطهرى، مرتضى؛ مجموعۀ آثار؛ تهران: صدرا، 1376.
28. مؤمنی شهرکی، حسامالدین و دیگران؛ «تبیین و تحلیل نقش حس و تجربه در مراحل شناخت تصدیقی در نگاه صدرالمتألهین»، دوفصلنامه پژوهشهای معرفتشناختی؛ س10، ش21، بهار و تابستان 1400.
29. ناییجی، محمدحسین؛ ترجمه و شرح نفس شفا؛ قم: انتشارات موسسه امام خمینی، 1396.